تکریم بازنشستگان

تکریم بازنشستگان

تکریم بازنشستگان
به مناسبت فرارسیدن ۲۵ ذی الحجه ۱۴۳۷ هجری قمری برابر با با ششم مهرماه سال ۱۳۹۵، که روز خانواده و تکریم بازنشستگان نامگذاری شده و و سی ام سپتامبر برابر با ۱۰ مهرماه ۱۳۸۵ که به روز جهانی سالمندان اختصاص یافته است خالی از لطف نیست که بر مسائل این گنجهای فراموش شده نیروی انسانی و این درهای گرانبها نگاهی داشته باشیم. البته هر چند تنها یک روز پرداختن به این عزیزان شاید داروی دردهای بی شمار آنان نباشد، اما شاید مرهم کوچکی باشد برای این عزیزان که عمر و جوانی خود را سپری نموده¬اند.

مقدمه تکریم بازنشستگان:
صبح زود مانند همیشه ساعت ۵ صبح از خواب بیدار می‏شود و بعد از ادای نماز و اجرای کمی حرکات ورزشی با گرفتن نان تازه و آماده کردن صبحانه، خانواده را برای خوردن صبحانه خانوادگی از خواب بیدار نموده و بعد از صرف صبحانه و برداشتن کیف و وسایلش به سمت محل کار میرود تا در آنجا فعالیت ۸ ساعته خود را آغاز نماید، بهترین ساعات عمر خود را در محل کار صرف می‏نماید. در محل کار نیز با ارائه آموزشهای گوناگون برای انجام وظایف کاری در عمل بر روی این فرد سرمایه¬گذاری می‏نمایند تا بلکه بتواند بقول معروف تبر خود را بیشتر تیز نموده و درخت¬های بیشتری را قطع نماید. و با علم و تکنولوژی روز نیز آشنا گردیده و به آبادانی و توسعه کشور کمک شایانی نماید. لکن تراژدی این عزیزان از آنجا آغاز می¬شود که این فرد بعد از گذشت ۳۰ سال خدمت یا به وجود آمدن مشکلی در سلامتی فرد، مجبور به کناره گیری از شغل خود می¬گردد و با کوله باری از تجربه و سرمایه¬ گذاری انجام شده بدون هیچگونه انتقال آن به دیگران راهی منزل گردیده تا سالهای باقیمانده عمر را بدون فعالیت مفید کاری طی نماید و به سالهای گذشته جوانی که در ادارات به پیری رسانده فکر نموده و آنها را بارها و بارها برای خود مرور نماید. این است قصه پرغصه بازنشستگان که قرار است تنها در این روز از ایشان تکریم بعمل آید.
آیا یک روز برای تکریم از کسانی که عمرشان، جوانی، شادابی، سلامتی و … را برای اعتلای میهن و کشور گذاشته‏اند، کافی به نظر میرسد. به نظر نگارنده، این تکریم لازم، اما ناکافی است.

اگر همراه با این تکریم که هر سالی یکبار انجام می¬شود، بتوان از تجربیات و افکار ارزشمند این قشر استفاده نمود و چراغ راه آینده جوانان نمائیم، به مراتب لذت و شادی بیشتری نصیب این منابع غنی نیروی انسانی خواهد شد.

نیازهای بازنشستگان

بی شک فردی که سالهای عمر خود را در تلاش و زحمت گذرانده و امور زندگی خویش را با حقوق دریافتی آخر ماه برنامه¬ریزی نموده، پس از فراغت از کار و جدا شدن از محل کار، همزمان با نصف یا ثلث شدن حقوق خود و با راهی خانه بخت کردن فرزندان خود، نیازهایی چه بسا بیشتر برای آنان به وجود خواهد آمد. پر واضح است که باید به این نیازها و دغدغه¬ها، در بیش از تنها یک روز از سال توجه ویژه گردد. چه این دغدغه ها، نیازمند عزم جدی و ایجاد یک نهضت ملی است که بتوان آنها را بصورت ریشه-ای و کامل حل نمود تا فرد بازنشسته پس از فراغت از کار، دیگر دغدغه ای نداشته و یک زندگی آرام را تجربه نماید.

دغدغه های بازنشستگان

پس از سالها کارکردن در دستگاههای اجرائی و در بعضی مواقع، همدمی با بازنشستگان گرامی، اهم دغدغه های این عزیزان را می¬توان به چند بخش اصلی تقسیم بندی نمود:
۱- اشتغال فرزندان بازنشستگان
۲- سلامتی جسم و روان بازنشستگان
۳- درآمد بازنشستگان
۴- اشتغال مجدد بازنشستگان
۵- وضعیت روابط اجتماعی با بازنشستگان

اشتغال فرزندان بازنشستگان

بازنشستگان که خود از والدین این سرزمین نیز می¬باشند، مانند همه مردمان این سرزمین از یکی از خصوصیتهای اصلی مردمان این مرز و بوم، که عاطفی بودن است، ارث می برند. پس یکی از مهمترین اولویتهای بازنشستگان متأهل، اشتغال فرزندان آنها می¬باشد. این بحث یکی از مسائلی که ذهن و روح بازنشستگان گرامی را بسیار مشغول می نماید. اگر مسئولین مربوطه بتوانند در این زمینه راهکارهائی را از نخبگان جامعه گردآوری و بر اساس آن این دغدغه اصلی این قشر باوفا را کم نمایند، قدمی بسیار سودمند در رشد و تعالی کشور برداشته می شود.

سلامت بازنشستگان

دومین مشغله فکری بازنشستگان، مربوط به سلامتی جسم و روح آنان می¬شود. با بالا رفتن سن این عزیزان، و کم شدن قدرت دفاعی بدن در مقابل بیماریها، سلامتی جسمی این عزیزان تحت الشعاع قرار گرفته و در معرض خطر قرار میگیرند کم شدن حقوق بر اثر بازنشستگی و در نتیجه عدم توانایی برای رسیدگی های منظم پزشکی نیز موجب می¬گردد که همچنان سلامتی یکی از دغدغه¬های بازنشستگان و کهنسالان بشود. توصیه می¬گردد این عزیزان در بخش سلامتی جسم و روح، اولاً با انجام ورزشهای مداوم، مستمر و نه رقابتی و با برنامه ریزی صحیح و بموقع بتوانند از حجم این مسائل کم نمایند و ثانیاً از مسئولین مربوطه نیز درخواست میگردد تا با اصلاح قوانین مربوطه، بتوانند آنها نیز در کم شدن دغدغه های این ارزشمندان فراموش شده، سهمی داشته باشند.

درآمد بازنشستگان

درآمد بازنشستگان پس از ابلاغ حکم بازنشستگی، بعضاً از نصف تا یک سوم حقوق تنزل پیدا کرده با وجودی که تقریباً هر بازنشسته در زمان بازنشستگی، دارای داماد و عروس بوده و در برخی موارد نیز نوه نیز به آنها اضافه می‏گردد. در این زمان، بازنشستگان گرامی نیاز به درآمدی دارند که از عهده معاشرت روزمره و طبیعی با این تازه واردین به خانواده برآیند. و هزینه¬های مترتب بر این روابط و معاشرت ها، با نصف یا یک سوم درآمد زمان اشتغال قابل رفع نخواهد بود. لازمه این امر آن است که بازنشستگان گرامی پس از پایان خدمت و در هنگام دریافت پاداش بازنشستگی(که خود رقم قابل توجهی- حداقل برای قشر کارمند- می باشد)، با سرمایه گذاری آن مبلغ در بورس یا محلهای دیگر، قدمی در جهت رفع مسائل آینده خود بردارد، و از خرید موارد مصرفی و غیر سرمایه¬ای(ماشین و خانه) خودداری نمایند و پس از آن نیز بفکر کارآفرینی با استفاده از تخصص خود یا یادگیری تخصص جدید جهت درآمدزائی باشند. دوم آنکه، مسئولین مربوطه اقداماتی در خصوص افزایش مبالغ دریافتی بازنشستگان و افزایش آن همراه و مساوی با نرخ تورم سالیانه نمایند.

وضعیت روابط اجتماعی با بازنشستگان

دغدغه سوم این قشر خوب و صمیمی، روابط دو جانبه و رفتار با اطرافیان و رفتار اطرافیان با بازنشستگان و کهنسالان می¬باشد. در این جا توصیه می¬گردد که به وسیله رسانه¬های مختلف، برنامه¬های آموزشی کامل و صحیح به هر دو طرف ارائه گردد تا هر دو بتوانند به راحتی همدیگر را درک نموده و در کنار هم از این دوران قشنگ زندگی، لذت و استفاده مناسب را ببرند.
آرزوی من
آرزوی من برای این قشر خوب و عزیز این است که یک جنبش پایدار از طریق تاسیس انجمن ها و مجامع مربوطه در خصوص بازنشستگان و کهنسالان ایجاد شود که به هر فردی در مورد مسائل و دغدغه های بازنشستگی و کهنسالی آموزش داده و خانواده ها و دستگاههای اجرائی را تشویق نماید تا فرهنگ لذت بردن از بازنشستگی را از دوران جوانی آغاز نموده و خود را برای آن دوران با برنامه ریزی منظم و استوار و ورزش مستمر آماده نماید.
به امید آنکه دیگر واژه از کار افتادگی در قاموس هیچ بازنشسته و کهنسالی جائی نداشته باشد.

با تشکر
ولی بختیاری
مشاور کارآفرینی و سلامتی بازنشستگان و کهنسالان

بازنشستگی چیست؟

بازنشستگی چیست؟

بازنشستگی چیست؟

مقدمه:
بازنشستگی بر اساس تعریفی که در ویکی پدیا آمده است عبارت است از: “کناره گیری از ادامه شغل در اثر بالا رفتن سن و گاهی در پی بیماری و از کارافتادگی.” فرد در دوران بازنشستگی با چندین مسئله رودررو میگردد که می بایست این مسائل را بررسی و برای هر کدام از آنها راه حلی در نظر گرفت.
البته لازم به ذکر است که پرداختن به مقوله بازنشستگی در یک مقاله نخواهد گنجید و باید آن را در مقالات متعددی بیان نمود، لکن آن چه قابل ذکر میباشد این است که تفکر در باره مقوله بازنشستگی نه در زمان بازنشستگی بلکه باید قبل از بازنشسته شدن به آن پرداخت و برنامه و توشه ای برای آن در نظر گرفت. اگر چنین نکنیم در زمان بازنشستگی با مواردی مواجه خواهیم شد که شاید در توان و حوصله فرد بازنشسته نگنجد.
مسلما زیباست تا بیاموزیم، رسیدن به بازنشستگی پایان راه نیست
که آغاز و تولدی دوباره در تکامل زندگی است.

بازنشستگی و درآمد:
مسلماً فرد پس از بازنشستگی با اولین مطلبی که مواجه خواهد شد، کم شدن درآمد به نسبت زمان شاغلی است، اما این درآمد کم، دیگر بدون کارکردن و بصورت دائمی بدون اینکه کسی بخواهد در آن دخل و تصرفی نماید، خواهد بود. با توجه به مبالغ پرداختی توسط شاغل در طول خدمت، زمانی که به فرد به درجه بازنشستگی نائل می‏شود، یک حقوق مادام العمر برای آنها در نظر گرفته می شود که از مبلغ دریافتی در موقع اشتغال حتی ۵۰ تا ۷۰% کمتر می باشد و فرد بازنشسته باید خود و زندگیش را با این امر خود را تطبیق دهد. که این امر در اوایل آن، کاری دشوار است، لکن پس از مدتی بصورت عادت در خواهد آمد. البته لازم به ذکر می باشد که در زمان بازنشستگی، مبلغی نیز به عنوان پاداش بازنشستگی به بازنشسته تعلق خواهد گرفت، که آن هم می تواند مسکنی برای وضعیت جدید بازنشسته باشد تا بتواند خود را دریافته یا کار جدیدی را آغاز نماید. مسلماً افرادی که با این پول بجای سرمایه گذاری، تنها به خرید خانه یا خرید ماشین یا وسائل خانه مبادرت می نمایند، کاری بسیار نادرست انجام می دهند زیرا این تنها پولی است که بصورت یکجا به فرد داده میشود و این شانس را خواهد داشت که با آن یک شغل جدید یا یک درآمد جدید برای خود ایجاد نماید و نباید از آن بی فایده گذشت.

بازنشستگی و سلامت:
مسئله بعدی که یک بازنشسته با آن مواجه میگردد، وضعیت سلامتی فرد بازنشسته می‏باشد، اگر فرد بازنشسته شده، در زمان اشتغال خود را با ورزش همراه نکرده باشد و فکری برای وضعیت بازنشستگی خود ننموده باشد، مطمئناٌ با بازنشسته شدن، وپی خانه نشین شده و عدم تحرک، و البته با کاهش انگیزه و روحیه، دچار برخی بیماریها و ناخوشی ها خواهد گردید و ویروسها و میکروبهایی که در بدن وجود داشته و تا کنون بعلت اشتغال به کار و داشتن تحرک، اجازه فعالیت در بدن را نداشته اند، به سلولهای بدن حمله ور شده و جنگ بی امان آنان که تاکنون بعلت انگیزه و داشتن روحیه، همیشه با سرافکندگی ویروسها و میکروبها به اتمام می رسیده، حال با قدرت بیشتر و ضعیف شدن بدن و روحیه، به راحتی در این کارزار با پیروزیهای پی در پی همراه خواهند شد. لکن اگر در زمان اشتغال برنامه ورزشی منظم و مستمری برای خود داشته باشند و یا از نظر وضعیت تغذیه مراقب خورد و خوراک خود بوده باشند، در این زمان نیز تا مدتها بدون مشکل پیش خواهند رفت.

اما جای نگرانی وجود ندارد، اگر هیچگونه ورزش یا اعتدال در تغذیه ای در زمان اشتغال نداشته باشند، با روحیه جدید و استمرار در کار، می توانند با شروع به ورزش – ترجیحاً پیاده روی به مدت ۳۰ دقیقه در روز – این کمبود جدی را مرتفع و اعتدال را در تغذیه را نیز در دستور کار خود داشته باشند. همین دو مورد خیلی ساده اما حیاتی، می‏تواند تا مدتها به بدن در پیشگیری از بیماریها و عفوتنها در زمان بازنشستگی کمک شایانی نماید.

بازنشستگی و خانواده:
یکی از مسائل خیلی مهمی که در پیش روی بازنشستگان پس از فراغت از اشتغال قرار میگیرد و باید به آن مسئله نگاه متفاوت داشت، بحث خانواده می‏باشد. در این بحث، اگر بازنشسته از بانوان گرامی باشند، این مسئله خیلی راحت‏تر مرتفع گردیده و خانم همچنان رئیس بلامنازع منزل بوده و با توجه به اینکه دیگر دغدغه محل کار را نیز ندارد، وضعیت خانه بصورت معجزه آسائی تا مدتی، بهبود می‏یابد.
لکن اگر بازنشسته از آقایان باشند، و آن بازنشسته فاقد شغل و تخصص خاصی باشد، به ناچار خانه نشینی را در پیش خواهد گرفت که بدترین وضعیت ممکن را بدنبال خواهد داشت و شخصی که تا کنون در بیرون از خانه مسئولیت تهیه درآمد خانه را داشته، حال با ماندن در منزل و دیدن رفتارهای اطرافیان – اگر آدم خود ساخته‏ای نباشد- در کار آنها دخالت نموده و محل امن و آسایش خانه را دچار التهاب می‏نماید. توصیه اکید این است که اگر بازنشسته گرامی از آقایان محترم هستند، حتی الامکان بدنبال شغل جدید رفته و خانه را همچنان به خانمها سپرده تا آنها به بهترین شکل، مدیریت خانه را به عهده داشته باشند.

بحث مهم دیگر در بخش خانواده و بازنشستگان، اشتغال فرزندان بازنشستگان می باشد، این مسئله بعد از بحث سلامتی، مهمترین دغدغه بازنشستگان گرامی می‏باشد. در این خصوص بازنشسته گرامی سعی می‏کند که فرزند خود را بجای خود در همان اداره یا شرکت یا سازمان مشغول به کار نماید. و یک کار ۳۰ ساله بدون ریسک را برای فرزند خود مهیا نمایند. لکن توصیه می‏گردد که از این کار صرف نظر نموده و سعی در ایجاد اشتغال برای فرزند نموده و از خلاقیت‏ها و استعدادهای فرزند خود در بخش‏های مورد علاقه آنان استفاده نمایند.

بازنشستگی و اطرافیان:
یکی از مسائلی که بازنشستگان بعد از فراغت از اشتغال بصورت ملموس با آن مواجه می‏گردند، بحث “نحوه رفتار بازنشسته با اطرافیان” و “نحوه رفتار اطرافیان با بازنشستگان” می باشد، در این جا بدلیل اینکه بازنشسته بعد از سالهای متمادی(۳۰ سال) به سمت خانه هدایت می شود، مسلماً روحیه و اعصاب خود را نیز به همراه جوانی خود در اداره به مصرف رسانده و حوصله اطرافیان خود را ندارد و مدام با آنها تنها از دریچه نگاه خود رفتار می‏نماید. در این جا توصیه می‏گردد که تفاوت سن و تفاوت نگرش نسل‏ها را مد نظر قرار دهند و نخواهند که اطرافیان بر اساس خواسته آنها عمل نمایند بلکه سعی در هماهنگی رفتار خود با رفتار اطرافیان باشند.
بخش بعدی، نحوه رفتار اطرافیان با بازنشستگان گرامی می باشد، با توجه به اینکه نحوه رفتار با کهنسالان و بازنشستگان، نیاز به لطافت و شناختن ارزش و جایگاه آنان می‏باشد، لذا توصیه اکید میگردد که نحوه رفتار با کهنسالان و بازنشستگان را محترمانه و در حد و شأن آنها در نظر بگیریم بدانیم که هر طوری که با آنها رفتار بنمائیم، دقیقا بچه ها نیز از این رفتار پیروی نموده و همان رفتار را در زمان بازنشسته شدن و کهنسالی، با ما انجام خواهند داد.

بازنشستگی و اوقات فراغت:
در زمان بازنشستگی، در صورتی که بازنشسته به شغلی دیگری مشغول نگردد، تمام روز جزء اوقات فراغت آنها محسوب می‏گردد. معمولاً بانوان گرامی بدلیل شرایط و روحیه خاص خودشان، اوقات فراغت بازنشستگی را با فرزندان و دامادها و عروسها به سر می‏برند، اما برخی از آقایان در زمان بازنشستگی، متاسفانه به پارکها پناه برده و با هم کیشان و همسالان خود روزگار میگذرانند.

در اینجا نیز توصیه میگردد که بازنشستگان گرامی در صورت امکان، اقدام به آموزش یک حرفه یا هنر جدید نمایند یا هنر و حرفه قدیمی خود را بصورت جدیدتر مورد استفاده قرار داده و در سازندگی و آبادانی کشور سهمی برای خود در نظر بگیرند و علاوه بر آن بر افزایش روحیه و شادابی خود بیافزایند.

بازنشستگی و تجربیات:
مسلم است فردی که سالهای عمر خود را در ادارات و سازمانها و شرکتها به سر برده، دارای تجربیات بسیار و با ارزشی می‏باشد که این تجربیات می تواند باعث پیشرفت و پیشبرد امور و فعالیت های کاری دستگاههای اجرائی گردد.
در اینجا نیز توصیه میگردد که بازنشستگان گرامی اقدام به ثبت این تجربیات گرانبها نموده و آن را در قالب مقاله یا کتابی منتشر نمایند.

ولی بختیاری

مدرس و مشاور سلامتی و کارآفرینی بازنشستگان